13 juli 2021

Deze vakantie willen we gedeeltelijk wijden aan herdenkingsplekken van WO I. Niet teveel want vrolijk word je er niet van. Die ervaring hebben we gehad tijdens onze vakantie in Duitsland van een aantal jaren geleden. Genoeg om de geschiedenis beter te kennen en de idiotie van oorlog te doorleven, voldoende om niet totaal depressief te worden van al dat leed.

We staan langzaam op. Het heeft de hele nacht geregend en ook de ochtend is erg nat. We hebben geen zin om er vroeg op uit te gaan. We checken de website van Museum Le Linge, ze sluiten om 12 uur en gaan om 14 uur weer open. Franse tijden…kom er eens om in Nederland, een lunchpauze! Door onze trage start gaan we voor een middag bezoek en brengen we de rest van de ochtend lezend door.

Le Linge is een heuvel/ bergtop waar hard om gevochten is in WO I van juli tot augustus 1915. Veel van de loopgraven zijn nog intact en er is een museum over de strijd. Nadat de stellingen waren betrokken en na verschillende pogingen over en weer om deze en omliggende heuvels te bezetten of heroveren, afhankelijk van welke kant je het bekijkt bleef deze linie gedurende de rest van de oorlog nagenoeg gelijk.

Het is bizar om te zien, de film over dit offensief in het museum laat de zinloosheid van de aanvallen van de Fransen en de Duitsers zien. Duizenden doden door de achterhaalde oorlogstactieken en -materieel ten opzichte van de Duitse modernere wapens. De Franse bevelhebbers geloofden heilig in de wet van de grote getallen. Als je maar met genoeg mannen aanviel zou je altijd in staat moeten zijn een bres te slaan in de verdediging van de vijand. De Duitsers hadden een heilig geloof in hun Pruisische oorlogstactieken en – machinerieën, daar vielen overigens minstens zoveel doden. Om stil en koud van te worden.

De wandeltocht door de loopgraven voert je door een labyrint van groen bemoste gangen…. Alsof iemand een doolhof heeft uitgezet voor volwassenen. Het is nu bijna lieflijk, groen omzoomd, bemoste stenen met bloeiende bloemen. De witte of zwarte kruizen met opgegraven gevallenen uit afgelopen decennia als stille getuigen van de horror die zich hier heeft afgespeeld zetten je weer met beide benen op de grond. Dit is geen speelparadijs, dit is een dodenakker waar velen het leven lieten ter meerdere eer en glorie van hun generaals, die als de aanval mislukte werden weggepromoveerd en terzijde geschoven.

We stellen onze tocht naar Kaysersberg uit. We doen wat boodschappen en koken. Relaxen en beetje lezen. Net als we in bed liggen klinken er drie harde knallen die echoën in t dal. Sodeknetter, wat is hier aan de hand? Een halve minuut later weer knallen en dan herkennen we het geratel van vuurwerk. Siervuurwerk spat uiteen aan de sterrenhemel. Knallen weerklinken in de vallei. Alsof er opnieuw oorlog wordt gevoerd … zonder het gefluit van over suizende bommen. Een feest voorafgaand aan 14 juli, nationale feestdag in Frankrijk. Wij hebben bij het geknal heel andere associaties!